expr:class='"loading" + data:blog.mobileClass'>
The motion pictures tell us the human story by overcoming the forms of the outer world,namely, space, time, and causality,
and by adjusting the events to the forms of the inner world,namely, attention, memory, imagination, and emotion.

Σκοπός του ιστολογίου

Στο ιστολόγιο αυτό επιχειρούμε να δείξουμε ότι ο κινηματογράφος έχει την δυνατότητα να σκέφτεται φιλοσοφικά και κυρίως να εμφανίζει το νόημα του οπτικά μέσα στις εικόνες. Η σύνθεση των εικόνων (που αφορούν την αίσθηση) και της σκέψης (που αφορά τη νόηση) γεννά τις κινηματογραφικές μορφές. Καλούμαστε να νιώσουμε τις κινηματογραφικές ταινίες και όχι απλώς να τις καταλάβουμε.

13.12.11

Για την ερμηνεία στο θέατρο και τον κινηματογράφο


Μιλάμε συχνά για την ερμηνεία των ηθοποιών σε μια κινηματογραφική ταινία. Την κρίνουμε ως καλή, κακή, μέτρια κ.ά. Αλλά τί ακριβώς μπορεί να εννοούμε;

1ο παράδειγμα: Ο ρόλος του βασιλιά Ληρ υπάρχει στο κείμενο του Σαίξπηρ ως ολοκληρωμένος χαρακτήρας. Μπορούμε να τον διαβάσουμε εκεί. Έπειτα, ένας ηθοποιός του θεάτρου καλείται να τον ενσαρκώσει. Μετά κάποιος άλλος ηθοποιός θα κανει τη δική του προσπάθεια σε μια αλλή παρασταση.

Μπορούμε να δούμε 10 θατρικές παραστάσεις του έργου του Σαίξπηρ και να κρίνουμε τις ερμηνείες των ηθοποιών. Πώς;

1. Έχουμε τον ρόλο στο θεατρικό κέιμενο του Σαίξπηρ.

2. Έχουμε δει αρκετές ερμηνείες του ίδιου ρόλου για να έχουμε μέτρο σύγκρισης.

2ο παράδειγμα: διαβάζουμε το βιβλίο του Νταν Μπράουν, Ο κώδικας Ντα Βίντσι. Εκεί συναντούμε τον χαρακτήρα του πρωταγωνιστή. Στην κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου, το ρόλο του πρωταγωνιστή έχει ο Tom Hanks. Εχω ακούσει από πολλούς που είδαν την ταινία, να λένε ότι στο βιβλίο ο χαρακτήρας δεν ήταν έτσι. Κρίνουμε την ερμηνεία του Tom Hanks έχοντας, όμως, ήδη στα χέριά μας τον χαρακτήρα του από το βιβλίο.

3ο παράδειγμα: Βλέπουμε τον χαρακτήρα του Ρίκ στην ταινία Casablanca. Ο χαρακτήρας αυτός είναι ταυτισμένος με την φυσιογνωμία, τις κινήσεις, τον τόνο της φωνής, το βλέμμα του Hamphrey Bogart.

Όταν μιλάμε για ερμηνεία στον κινηματογράφο, δεν μπορούμε, κατά τη γνώμη μου, να εννοούμε το ίδιο πράγμα με μια θεατρική ερμηνεία.

Στο θέατρο έχουμε θεατρική παράσταση (οι ηθοποιοί παρίστανται σωματικά μπροστά μας, πάνω στη σκηνή) και θεατρική ερμηνεία ενός ρόλου. Ανάμεσα σε εμάς (τους θεατές) και τους ηθοποιούς πάνω στη σκηνή υπάρχει χωροχρονική συνέχεια. Είμαστε παρόντες στον ίδιο χρόνο και τον ίδιο χώρο. Μπορώ αν θέλω να σηκωθώ από τη θέση μου και να διανύσω την απόσταση που με χωρίζει από τον ηθοποιό.

Στον κινηματογράφο δεν έχουμε παράσταση επί σκηνής, αλλά προβολή στην κινηματογραφική οθόνη. Κανένας ηθοποιός δεν παρίσταται, δεν είναι σωματικά παρόν μπροστά μας. Δεν υπάρχει καμία χωροχρονική συνέχεια ανάμεσα σε εμάς και τους ηθοποιούς της ταινίας. Κι όμως στην οθόνη βλέπουμε κατι ανθρώπινο. Δεν έχουμε ερμηνεία ενός ρόλου που προϋπάρχει. Δεν έχουμε δέκα διαφορετικές version της  Casablanca για να συγκρίνουμε τις ερμηνείες μεταξύ τους.

Στο θέατρο, ο ηθοποιός δουλεύει τον εαυτό του πάνω στο ρόλο. Στον κινηματογράφο, ο ηθοποιός δουλεύει τον ρόλο πάνω στον εαυτό του. Ο ρόλος του Κρέοντα, στην Αντιγόνη του Σοφοκλή, είναι ανεξάρτητος από την εκάστοτε παράσταση του ηθοποιού (εντούτοις μπορεί να ταυτίσουμε τον ρόλο με μια συγκλονιστική ερμηνεία ενός ηθοποιού, και από κει και πέρα να συγκρίνουμε τις ερμηνείες του ίδιου ρόλου από αλλους ηθοποιούς με αυτή). Ο ρόλος του Ρίκ στην Casablanca δεν είναι ανεξάρτητος από την προβολή του στη μεγάλη οθόνη. Ταυτίζεται με αυτή.

Τα παραπάνω δεν σημαίνουν ότι δεν μπορούμε να μιλάμε για ερμηνεία στον κινηματογράφο. Αλλά ότι πρέπει να εννοούμε κάτι άλλο από μια θεατρική ερμηνεία, έναν άλλο τρόπο ερμηνείας αμιγώς κινηματογραφικό. Και για να το κάνουμε αυτό είναι απαραίτητο να εντοπίσουμε και να διακρίνουμε τη φύση του κινηματογράφου από εκεινη του θεάτρου και, κατ' επέκταση, την θεατρική παράσταση από την κινηματογραφική προβολή.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

ShareThis

comments powered by Disqus
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...