expr:class='"loading" + data:blog.mobileClass'>
The motion pictures tell us the human story by overcoming the forms of the outer world,namely, space, time, and causality,
and by adjusting the events to the forms of the inner world,namely, attention, memory, imagination, and emotion.

Σκοπός του ιστολογίου

Στο ιστολόγιο αυτό επιχειρούμε να δείξουμε ότι ο κινηματογράφος έχει την δυνατότητα να σκέφτεται φιλοσοφικά και κυρίως να εμφανίζει το νόημα του οπτικά μέσα στις εικόνες. Η σύνθεση των εικόνων (που αφορούν την αίσθηση) και της σκέψης (που αφορά τη νόηση) γεννά τις κινηματογραφικές μορφές. Καλούμαστε να νιώσουμε τις κινηματογραφικές ταινίες και όχι απλώς να τις καταλάβουμε.

14.2.12

Tο τοπίο και το πρόσωπο (μέρος δεύτερο).


 Στην προηγούμενη ανάρτηση (μέρος πρώτο) είδαμε ένα παράδειγμα μεταμόρφωσης του προσώπου σε τοπίο. Τώρα θα παρουσιάσουμε ένα παράδειγμα αντίστροφης μεταμόρφωσης, όπου ο χώρος γίνεται τοπίο και αποκτά πρόσωπο.

Ο φυσικός χώρος γίνεται αντιληπτός ως μια απεριόριστη συνέχεια που εκτείνεται σε τρεις διαστάσεις (μήκος - πλάτος - ύψος). Στο σινεμά, ο χώρος δεν εξυπηρετεί πλέον μόνο στο να περιλαμβάνει μέσα του αντικείμενα και πρόσωπα. Ο σκηνοθέτης θα συλλάβει τον χώρο, τα αντικείμενα - όντα που κινούνται μέσα του, τις μεταξύ τους σχέσεις, και θα τις αναμορφώσει εσωτερικά δίνοντάς τους την δική του πνοή και τελικά θα τις εμφανίσει χρησιμοποιώντας τον τεχνικό εξοπλισμό του κινηματογράφου.

Έτσι, ο (κινηματογραφικός) χώρος αποκτά οπτικές αναλογιές και όρια που καθορίζονται από τη θέση της κάμερας, τους φακούς που θα επιλεγούν, τον τρόπο που ο σκηνοθέτης θα τοποθετήσει και θα συνθέσει το υλικό του (τα πραγματα και τα πρόσωπα) μέσα στα όρια της κινηματογραφικής οθόνης, τη χρήση της φωτογραφίας, του χρώματος, της φωτοσκίασης κλπ.

Με τη χρήση των ανωτέρω στοιχείων, τα τοπία που εμφανίζονται στην οθόνη (είτε εσωτερικοί, είτ εξωτερικοί χώροι) μπορούν να αποκτήσουν μια περισσότερο προσωπική χροιά, να οξύνουν την παρουσία ορισμένων χαρακτηριστικών τους, να αποκτήσουν εκφραστικότητα που δεν είχαν πριν. Ετσι, δεν έχουμε πλέον μπροστά μας έναν χώρο που απλώς καταγράφεται ουδέτερα και προσδιορίζεται γεωγραφικά, αλλά έναν τόπο που δημιουργείται κινηματογραφικά.

 Στην ταινία Persona, οι δύο πρωταγωνίστριες λίαζονται και η νοσοκόμα Alma διαβάζει στην ασθενή της ένα απόσπασμα από το ημερολόγιό της. Ενόσω ακούμε την ομιλία της, η κάμερα περνάει από ένα κοντινό πλάνο στο πρόσωπό της σε μια σειρά πλάνων του τοπίου γύρω της. Τοπία ξερά, άγονα, με τις πέτρες και τα βράχια να φτάνουν μέχρι τη γραμμή του ορίζοντα -η οποία έχει τοποθετεί τόσο ψηλά στα πλάνα που μόλις και μετα βίας αφήνει ελάχιστο ουρανό να φανεί- , τοπία που αναδύουν μοναξιά, σκληρότητα, ακινησία και σιωπή.

Τα τοπιά αυτά αναδεινύουν ορισμένα στοιχεία τους και με αυτό την τρόπο εντείνουν την εκφραστικότητά τους. Το φως ειναι σκληρό και κοφτό, η πετρώδης γη γεμίζει ασφυκτικά τη ματιά μας, καμία διέξοδο προς τον ουρανό ή τη θάλασσα δεν υπάρχει. Το τοπίο αποκτά κυριολεκτικά πρόσωπο: η επώδυνη διάυγεια της ύπαρξής μας μέσα σε έναν κόσμο σκληρό, άγονο, το αγωνιώδες βλέμμα καρφωμένο στη γη (χωρίς να ψάχνει θεούς και δαίμονες στον ουρανό) φανερώνονται οπτικά μέσα απο την μεταμόρφωση του τοπίου σε πρόσωπο.

*Τα πραγματα θα ήταν διαφορετικά αν, για παράδειγμα, το φως ήταν πολύ πιο μουντό, ή αν η γραμμή του ορίζοντα βρισκόταν τόσο χαμηλά στο κάδρο ώστε τα πλάνα να γεμίζουν ουρανό, ή αν απλώς η κάμερα παρακολουθούσε επίμονα το πρόσωπο της ηρωίδας που διαβάζει, χωρίς να υπάρχει καμία αλλαγή πλάνου. Στην τελευταία περίπτωση, αυτό που θα προσέχαμε θα ήταν ασφαλώς το πρόσωπό της και φυσικά τα λόγια της. Όμως η οπτική δύναμη και εκφραστικότητα των εικόνων θα περιοριζόταν.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

ShareThis

comments powered by Disqus
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...