expr:class='"loading" + data:blog.mobileClass'>
The motion pictures tell us the human story by overcoming the forms of the outer world,namely, space, time, and causality,
and by adjusting the events to the forms of the inner world,namely, attention, memory, imagination, and emotion.

Σκοπός του ιστολογίου

Στο ιστολόγιο αυτό επιχειρούμε να δείξουμε ότι ο κινηματογράφος έχει την δυνατότητα να σκέφτεται φιλοσοφικά και κυρίως να εμφανίζει το νόημα του οπτικά μέσα στις εικόνες. Η σύνθεση των εικόνων (που αφορούν την αίσθηση) και της σκέψης (που αφορά τη νόηση) γεννά τις κινηματογραφικές μορφές. Καλούμαστε να νιώσουμε τις κινηματογραφικές ταινίες και όχι απλώς να τις καταλάβουμε.

23.8.13

Cogito ergo film - Η σκέψη στο σινεμά: Η κίνηση - Η ταχύτητα (tempo).



Πολύ πιο συχνά το σινεμά επιβραδύνει την κίνηση της δράσης και των εικόνων, άλλοτε αυξάνοντας την δραματοποίηση των γεγονότων, άλλοτε εμφανίζοντας άμεσα την επιθυμία μας να διαρκέσουν μια σκηνή ή μια εικόνα περισσότερο, άλλοτε δίνοντάς μας περισσότερο χρόνο να σκεφτούμε αυτά που βλέπουμε, να συγκεντρώσουμε όλες τις πληροφορίες και τις λεπτομέρειες των εικόνων μπροστά μας, μέχρι το σημείο όπου η σκέψη έχει πάψει να λειτουργεί , έχει φτάσει στο τέλος της, και δίνει τη θέση της σε ένα καθαρό βλέμμα. 





- Στο Origami του σινεμά, τον Άνθρωπο με την κινηματογραφική μηχανή, του Dziga Vertov, η κίνηση των αθλητών επιβραδύνεται τόσο ώστε κάθε λεπτομέρεια στις κινήσεις και τις εκφράσεις τους αποκτούν μεγαλύτερη βαρύτητα στο χρόνο, μας δίνουν τον χώρο να τις εντοπίσουμε και να τις νιώσουμε ( εκείνη τη στιγμή η δράση των αθλητών χάνει την αξία της και επικεντρωνόμαστε στις εκφράσεις της προσπάθειας που καταβάλουν και της αγωνίας που τους διακατέχει για το τελικό αποτέλεσμα). Οι αθλητές μοιάζουν με χορευτές που κινούνται ήρεμα, αρμονικά αλλά και με εσωτερική ένταση έκδηλη σε κάθε τους κίνηση.




- Ξανά στο Τα πάντα ρει, ο Bert Haanstra επιβραδύνει την κίνηση και τον χρόνο των γεγονότων, για να ανατρέψει την συνηθισμένη όψη των πραγμάτων. Η κίνηση του νερού που τρέχει ορμητικά στην κοίτη ενός ποταμού επιβραδύνεται ραγδαία έτσι ώστε να αποκαλύψει όχι τόσο την ένταση της κίνησής αυτής, αλλά τους σχηματισμούς του νερού και τον τρόπο με τον οποίο μεταλλάσσονται συνεχώς. Με την αργή κίνηση ο Haanstra διαστέλλει τον χρόνο των γεγονότων και έτσι απελευθερώνει την κίνηση από την φυσική κανονικότητά της και μαζί ανοίγει το βλέμμα μας προς μια κρυφή όψη των πραγμάτων, την οποία δεν είμαστε σε θέση να παρατηρήσουμε όσο κινούμαστε ακολουθώντας την ομαλή ροή του χρόνου.





- Στο Strangers on a Train, του Χίτσκοκ, όταν ο ήρωας μπαίνει στο σπίτι του ανθρώπου που πρόκειται να δολοφονήσει, ένας σκύλος τον πλησιάζει και του γλύφει το χέρι. Το σινεμά αισθάνεται την σημασία και την ομορφιά αυτής της στιγμής για τον ήρωα, επιβραδύνει τη σκηνή, βαθαίνει την σημασία της στον χρόνο και αλλάζει την διάθεση του πρωταγωνιστή.





-Στην  Ερωτική επιθυμία , παρακολουθούμε συνεχώς πλάνα σε αργή κίνηση των δύο ηρώων, καθώς περνούν ο έναν δίπλα από τον άλλο, τα σώματά τους πλησιάζουν, τα βλέμματά τους συναντιούνται φευγαλέα, ο καπνός του τσιγάρου τυλίγει την παρουσία τους σε μια άχλη που τονίζει το ανομολόγητο και ανεκδήλωτο της επιθυμίας τους.


Αυτές οι κινήσεις, τα βλέμματα, οι λεπτομέρειες, διεκδικούν το δικό τους βάρος στο χρόνο, καθώς συλλαμβάνονται σε αργή κίνηση από το βλέμμα του Wong Kar Wai. Έτσι, το παροδικό και το φευγαλέο διαστέλλουν την παρουσία τους στον χρόνο, ενεργοποιούν την λανθάνουσα εκφραστικότητά τους, εκδηλώνουν τις κρυφές αποχρώσεις ενός νοήματος που αλλιώς θα παρέμενε ανεκδήλωτο και θα προσπερνούνταν χωρίς δεύτερη σκέψη.



Πριν ολοκληρώσουμε αυτή την ανάρτηση, ας αναφερθούμε σε κάτι που ίσως ξεχνάμε: πριν την κίνηση (είτε επιβραδυνόμενη, είτε επιταχυνόμενη) υπάρχει η ακινησία. Και αυτή συναντάται επίσης –περισσότερο σπάνια- στην κινηματογραφική σκέψη.





- Στον Δον Κιχώτη του Welles, όταν ο Δον Κιχώτης μάχεται με τους ανεμόμυλους, τα μακρινά ελαφρώς παραμορφωμένα πλάνα των ανεμόμυλων, διακόπτονται στιγμιαία από την παρεμβολή κοντινών fix-carre καθώς αυτή η αποκαλυπτική ακινησία της στιγμής είναι η στιγμή που η ήρωας συλλαμβάνει το νόημα των ανεμόμυλων ως εχθρών.






- Στο Butch Cassidy and the Sundance Kid, του George Roy Hill, μια ακίνητη εικόνα των δύο ηρώων μεγεθύνει την ηθική αξία της ηρωικής πράξης τους, ενώ..





- Στα 400 Χτυπήματα του Truffaut το τελευταίο ακίνητο πλάνο του παιδιού που πλησιάζει προς το μέρος μας και μας κοιτάζει κατάματα, δίνει στην πράξη ελευθερίας του μια μνημειώδη αίσθηση - ακίνητου αγάλματος και την ανυψώνει σε μνημείο αθανασίας (όπως μια στιγμή που έχει καταγραφεί σε μια φωτογραφία, αποκτά μια αθανασία επειδή δεν χάνεται μέσα στη ροή του χρόνου, έχει αποσπαστεί από τον χρόνο και την λήθη που αυτός φέρει).



Ένα φιξ καρέ μέσα σε μια ταινία δεν είναι απλώς μια ακίνητη φωτογραφία, αφενός επειδή ανά πάσα στιγμή μπορεί να επανέλθει στην κίνηση, αφετέρου επειδή ο κινηματο-γράφος παύει να γράφει την κίνηση για μια στιγμή μονάχα και η αξία της εικόνας ανακαλύπτεται εκ νέου ως η πηγή απ όπου ξεκίνησαν όλα.



Στο επόμενο: Η κίνηση – ο ρυθμός.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

ShareThis

comments powered by Disqus
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...